Donderdag 13 augustus
De stralende zon boven Copacabana en het prachtige uitzicht over het Titicaca-meer wakkeren de toerist in ons aan, die schuilgaat onder de inleefreiziger. Alleen GENIETEN staat nu nog op het programma. Zelfs onze zwaar op de proef gestelde spijsverteringskanalen worden er rustig van. En wie nog geen mooi bruin kleurtje had kan het hier gratis krijgen. We doen massaal souveniertjes in. Dat zet onze neuzen meteen in de richting van thuis.
Maandag 10 augustus
Ons 2de inleefverblijf in de brede regio rond Oruro zit erop.
Sommigen mochten inleven bij gezinnen van CEPA, anderen waren te gast bij CETHA SOCAMANI.
CEPA: CENTRUM VOOR ECOLOGIE EN ANDESVOLKEREN
Zondagmorgen 7u. In plaats van zondagse broodjes en koffiekoeken, staan we de lama’s naar hun weide te begeleiden, hoog in de Andesbergen, in de deugddoende ochtendzon. We gaan dat nooit vergeten.
Eduardo (Ward)
Ja, ja, het is een feit,
Tio Eduardo is verleid.
Hoe de 3jarige Rosita met de ogen draaien kon,
om hem te overhalen tot het opblazen van een ballon.
Ook Tia Roswitha kon er niet aan weerstaan
en is gevallen voor de charmes van een 5jarige Boliviaan.
We leerden elkaar heel veel dingen
en konden op het einde samen een Vlaams liedje zingen!
Rosaria (Roswitha)
Woensdag 5 augustus
Het duistere ondergrondse van de Cerro Rico (Rijke Berg) in Potosí opent onze ogen. Hier zwoegen mijnwerkers in zeer ongezonde, gevaarlijke, mensonwaardige omstandigheden voor een hongerloon: een 6daagse werkweek van 9 werkuren brengt 40 euro op. Wat veel is, naar Boliviaanse normen. Maar veel te weinig om uit de armoede op te staan. En dus blijven generaties mannen zichzelf kapotwerken . Ze worden niet oud. Dat worden wij aan den lijve gewaar: na een mijnbezoek van 1 uur snakken we naar de buitenlucht. Toch eerst even offeren aan de Tio, een soort duivelsgod die onder de grond heerst over leven en dood. Offers van cocabladeren, sterke drank, confetti stemmen hem gunstig. Alleen dan is het veilig in de mijn. Van ons krijgt hij zelfs een brandende sigaret tussen zijn afgodse lippen geduwd.
Zondag 2 augustus
Tijdens de 8,5u durende busrit van Tarija naar Potosí zetten we onze ogen gretig in het landschap. Adembenemend mooi! We rijden boven de wolken. Die hangen als een slagroomwit donsdeken tussen de bergen gespannen. De lucht is op z’n blauwst. Eeuwenlange erosie bijt een prachtig kantwerk uit de rode bergflanken. Het landschap verandert voortdurend.
Maar ook op de bus valt wat te beleven. Een man zit met zijn varken op schoot. Een oud vrouwtje hurkt midden in de gang en onder bescherming van haar wijde rokken mikt ze haar grote boodschap in een zakje.
Péage! Over de weg is een touw gespannen. Voor enkele Boliviano’s kan de bus weer verder.
Zaterdag 1 oogst
En of we oogsten! Geniet mee van de onvergetelijke indrukken van de diverse inleefverblijven in de Chaco (ten zuiden van Tarija - richting Argentinië).
San José de Charanja
Het dorp San Jose de Charanja laten we achter ons, de weg kronkelt naar boven. Boven zijn er maar een paar huizen eb veel grond. Daar verscholen is het huisje van de familie Mendieta-Gallando. Zonder veel boe of ba gedogen ze mij in hun kleine familie: oma Estefania (69), zoon Alfredo (36) en kleindochter Daysi (7). Het werk op de boerderij gaat gewoon door. De koeien lopen op de kale akkers rond. Het zaaien van mais is voor november. ’s Avnds drijven we de schapen trug in hun kraal. Op het erf lopen honden, kippen en varkens rond. De cavia’s zitten in hun hok. Samen met oma schil ik aardappelen, maal ik mais, doe ik de was. Met Alfredo loop ik de berg op en kijk oneindig ver naar kleine huisjes in een uitgestrekt landschap. In hun eenvoud en armoede zijn ze rijk aan wijsheid. Met veel respect en een warme glimlach kijk ik terug op deze mooie dagen.
Elisa (Liesbet)
Woensdag 29 juli
We hebben ons eerste heuse Boliviaanse feest achter de rug! Speciaal voor ons bereidden de vrouwen van ECAM een dansoptreden voor. Van elke Boliviaanse regio presenteerden ze een typische volksdans in traditionele klederdracht. Natuurlijk mochten wij meedansen! Dat lieten we ons geen twee keer zeggen; sommigen onder ons konden hun danstalent niet lang verborgen houden en de mannen moesten niet onderdoen voor de vrouwen.
Maandag 27 juli
La Paz:
Smalle op- en aflopende straatjes zijn geplaveid met kleurrijke kraampjes. Die zitten op een minimale ruimte volgestouwd met diverse koopwaar. Zoals kant- en klare offerschalen: bordjes waarop allerlei beeldjes uit steen of was om op te branden - allemaal in lelijke fluokleuren. Overal komen we gedroogde lamafoetussen tegen, in allerlei maten en uitvoeringen, de kleintjes spiernaakt alsof ze zijn gevild, de grotere exemplaren met een wit donsje. De grootste stuks worden onder de drempel van nieuwe huizen begraven om boze geesten te verjagen en naar de gunsten van de Pachamama (moeder aarde) te dingen. De kleintjes worden ook gebruikt om allerlei zegeningen af te smeken. Nee, we zijn niet geneigd om er eentje te kopen; hoe goedkoop en typisch Biliviaans ook…
Het bezoek aan Fundación Solón is zeer interessant!
FS staat voor ‘La conciencia del arte’ - het geweten van de kunst. Kunst moet immers in dienst staan van de sociale omgeving en sociale veranderingen op gang brengen. De visie van Walter SOLON Romero, de grootste muurschilder van Bolivia en basislegger van FS: ‘we moeten niet zwijgen, niet nietsdoen terwijl mensen worden vermoord en er grote onrechtvaardigheid is.’
Ten tijde van de militaire dictatuur viel dat niet in de smaak van de machthebbers. Solons schoonzoon (23 jaar) werd door het leger ontvoerd en vermoord. Nooit is zijn lichaam gevonden. Hij is een van de vele verdwenen mensen. Wat in Chili gebeurde onder Pinochet, gebeurde net zo goed in Bolivia, maar op kleinere schaal. FS heeft in de buurt een gedenk-parkje waar een huizengroot werk van Solon de bittere geschiedenis en de hoop uitdrukt, omringd met tekeningen van verdwenen strijders voor de vrijheid.
Een binnenlandse vlucht brengt ons naar Tarija. Dat is een zuidwaartse duik van 4000 naar 2000 m.
Plots hebben we veel meer energie: onze stap is krachtiger, de hoofdpijn gaat liggen, de gesprekken worden feller en er wordt tot diep in de avond flink gelachen bij enkele flessen Boliviaanse wijn: el mejor vino del mundo!
Vanuit Tarija,
ann
Zondag 26 juli
We zijn danig in de wolken! Op 24 uur tijd doen we 3 continenten aan en liggen Chicago en Miami aan onze voeten. We maken van de lange heenreis gebruik om elkaar beter te leren kennen. Gek hoe snel samenreizen een groep losse mensen tot een echte equipo maakt. In Miami liggen we zelfs broederlijk naast elkaar de harde grond te delen.
La Paz lijkt vanuit de lucht een reuzegroot schitterend juweel. Terwijl we voet aan land zetten in Bolivia komt de zon op van achter de bergen. We worden door Brigitte (steunpunt Bolivia) en Rebecca (vijwilliger campagne 2010) hartelijk welkom gezoend.
Tijdens de korte taxirit naar ons hotelletje zien we vrouwen in wijde rokken en kleurige poncho´s met een deken boordevol spullen op de rug naar de markt trekken. Hun vracht is bijna zo groot als ze zelf zijn.
We drinken onze eerste mate van cocabladeren. ’s Middags bieden Rebecca en Brigitte ons een heerlijke lunch aan.
Dan staat een eerste bezoek op het programma: partnerorganisatie COMART. Dona Emiliana en Juan Julio vertellen enthousiast hoe ze erin slagen om de aanwezige Boliviaanse cultuur om te zetten in artisanale producten. Ze bereiken 1700 familias die zich verenigen in talleres (ateliers - kleine cooperatieven). Het hele opzet doet ons sterk denken aan onze Oxfam Wereldwinkels. Mooi mooi!
Vergat ik te schrijven dat we allemaal dolblij zullen zijn als we vannacht in een bed liggen?
voor het BD-nieuws, vanuit La Paz
ann
Virtuele reis naar Bolivia
Alvast een voorproevertje!
De virtuele inleefreis naar Bolivia, een weerslag van de inleefreis uit 2000, kan je zien via: http://www.werelddelen.be/campagne2010/wereldreiziger/BOL/index.htm.
Via een popup-venster kan je dag na dag bladeren door de reis en het land.
Veel plezier!
Liesbet
Zondag 21 juni 2009
Zondag 21 juni 2009
Was het de ‘ensalada de quinoa’ van Liesbet, de getuigenis van Peter die de Boliviaanse kinderen bijna op onze schoot zette, of de kapstokken van Karel waaraan we onze ervaringen kunnen ophangen?
Of was het ons ongeduld en onze pure goesting?
Feit is dat sinds zondagmiddag al onze vijftien neuzen in één richting staan en dat Bolivia haar armen best wijd open spreidt , want wij komen eraan!
Onze laatste voorbereidende samenkomst zit erop.
Natuurlijk moeten nog even de stapschoenen ingelopen, de nodige prikken gezet, Amerikaanse reisvisa geregeld, thermisch ondergoed ontleend bij wintersportminnende vrienden en het Spaans van onder het stof gehaald.
Maar elke dag schuift Bolivia een beetje dichterbij. Eindelijk.
De verdeling in duo’s en de toewijzing van de inleefverblijven bij de partners Cepa (milieuproblematiek) en Cetha Socamani (volwasseneneducatie) scherpte onze vindingrijkheid. Ballonnen voor de kinderen, Belgische vlaggetjes, kleurpotloodjes en misschien wel heuse Leonidas-pralines zullen met ons de oceaan overvliegen om op de Altiplano voor even onze afdruk na te laten.
Maar bovenal nemen we een open blik en open handen mee. En een hoofd dat allicht veel te klein zal zijn om te begrijpen, maar een hart dat groot genoeg is om te ontvangen. En al het vertrouwen van de hele wereld.
Uw verslaggever van nog niet ter plekke,
ann